صاحبنظران مطالعات ترجمه وتحلیلگران حوزهی تحلیل گفتمان انتقادی برای توجیه پدیدههایی مانند مثالهای 13 تا 15، میتوانند بپرسند چگونه این نسخههایی که به یک اندازه معتبر هستند به وجود آمدهاند، یعنی به جای آنکه محصول را بررسی کنند به مطالعهی فرآیند یا بررسی محصول و فرآیند بپردازند. با مطالعهی تولید متن در کنار فرآیند ترجمه میتوان دریافت چه عواملی (زبانی، متنی، فرهنگی، حقوقی، ایدئولوژیکی و …) بر نسخهی نهایی متن تأثیر میگذارند. ووداک (2000) از دیدگاه تحلیل گفتمان انتقادی تغییرات روساختهای متنی را در فرآیند تهیهی پیشنویسها بیانیههای سیاستگذاری در یک کمیتهی حرفهای بررسی کرده است. او انواع مختلفی از تغییرات حاصل از بافتسازی مجدد، یعنی توالی جلسهها در زمانهای مختلف، را پیدا کرده است. در مثال زیر وی تغییر از خبر به مبتدا را نشان داده است، و نیز تغییر از یک گروه اسمی (public opinion) به کنشگران (people) و جابةجایی یک فرآیند ذهنی (perceive) با یک فرآیند جسمی (grasp)
(16)
نسخهی الف:
«The breadth and urgency of the needed adaptations are indistinctly perceived by public opinion, which explains a widespread sense of unease.»
[گستره و اهمیت انطباقهای مورد نیاز را افکار عمومی به طور مبهمی درک میکند، که این نشاندهندهی نوعی احساس نگرانی فراگیر است.]
نسخهی ب:
It has been difficult for people to grasp the breadth and urgency of necessary adaptations. This explains a widespread sense of unease, inequality and polarization. (Wodak 2000:100 ff).
[درک کردن گستره و اهمیت انطباقهای مورد نیاز برای مردم دشوار بوده است. این نشاندهندهی نوعی احساس نگرانی، بیعدالتی و دو دستگی فراگیر است].
با اینحال، ووداک به وضوح برنقش ترجمه در تحلیلهایش تأکید نکرده است. تحقیق جالب دیگربررسی این مسئله است که آیا تغییرات مشابهی در نسخههای سایر زبانها به وجود آمده است. تمرکز بر تأثیر خاص ترجمه در این مورد با فراهم آوردن حلقهای گمشده اطلاعات با ارزشی در اختیار ما قرار میدهد. به این ترتیب پروفایلهای متنی را میتوان به شکلی نظاممند به شرایط اجتماعیای ربط داد که بر تولید آنها نظارت داشته باشد. بافت سازیهای مجدد در مثال ووداک در محیط کلان نهادی قرار دارند. ترجمه به مثابه محصول، معمولاً بافتسازی مجدد بین فرهنگی محسوب میشود. از این رو، بررسی این که چگونه متنهای به ظاهر مشابه در فرهنگهای مختلف دریافت میشوند و چه تأثیری در خوانندگان و فرهنگها میگذارند، زمینهی با ارزشی برای پژوهش مشترک در دو حوزهی تحلیل گفتمان سیاسی و مطالعات ترجمه است.
بخش چهارم: حوزه تعامل
بخش بعدی:سیاست ترجمه
میتوانید به صفحه ی اصلی کتاب برگردید و به کل فهرست کتاب نگاهی بیاندازید.