7.2.3. الگوی توری در عمل
توری (1995) چند مطالعه موردی ارائه میکند که مطالعة «نمونه» عبارات به هم پیوسته در متون مقصد عبری را دربر میگیرد. عبارات به هم پیوسته یا دو اسمی (binomials)ها زوجهای تقریبا مترادفی هستند که به صورت یک واحد مستقل عمل میکنند. نمونههایی که توری ذکر میکند عبارتند از دو اسمیهای انگلیسی able and taleted و law and order و دو اسمی آلمانی nie und nimmer. او تأثیر چنین عباراتی را در آثار عبری شرح میدهد که بر کاربرد عبارات مذکور در متون مکتوب کهن عبری از زمان کتاب مقدس به بعد دلالت دارد و در دیگر متون عبری از پایان سدة هجده میلادی به بعد رایج گردیده، و این زمانی است که زبان عبری میکوشید با نوشتههای نوین منطبق شود و نیز تحت تأثیر الگوهای ادبی وارداتی قرار داشت.
با وجود این، طی پنجاه سال گذشته که زبان عبری به خود باوری رسیده و کانون اثار ادبی گردیده، برتری عبارات به هم پیوسته نیز افول کرده است. با این وصف، توری معتقد است که تعداد این قبیل عبارات در ترجمههای عبری رشد بیشتری نسبت به متون مبداء عبری داشتهاند و ترجمهها نیز دارای ترکیبهای بر ساخته یا «آزاد» (نه عبارت ثابت و قالبی) هستند. او این مطلب را با ذکر نمونههایی از ترجمة آثار کودکان به زبان عبری، آثار گوته و داستانی از هاینریش بول (Ansichten eines Clownes) تأیید میکند. در مورد نمونة آخر، مترجم از عبارات به هم پیوسته زیادی برای ترجمة واحدهای واژگانی منفرد آلمانی استفاده میکنند و در نتیجه متن مقصدی میآفریند که تقریبا 30 درصد طولانیتر از متن مبداء است. تأثیر یاد شده نیز در ترجمهای که در 1971 به چاپ رسید زبان عبری را بسیار کهنه و نامتداول جلوهگر ساخت.
توری از این یافتهها نتیجهای کلی و پذیرفتنی استنتاج میکند. تا در مطالعات آتی زبانها و فرهنگهای مختلف مورد آزمایش و بررسی قرار گیرد. ادعای توری حاکی از آن است که کاربرد مکرر عبارات به هم پیوسته، خصوصا به جای واحدهای واژگانی منفرد که در متن مبداء قرار دارند، «مسئلة» جهانی ترجمه را به نظامهایی عرضه کند که نوپا و جوان یا از جهانی «ضعیف هستند.» توجه به آثار ترجمهای به عنوان قسمتی از نظام سلسله مراتبی (hierarchial system) نشان میدهد که مطالعات ترجمه توصیفی چگونه با نظریة چند نظامی در هم میآمیزد.
آخرین مرحلة الگوی توری، استفاده از یافتههاست. نمونه مورد اشاره، ترجمة خود او از کتاب «یک آمریکایی در سرزمین شاه آرتور» اثر مارک تواین است. توری در این باره میگوید که عمدا از عبارات به هم پیوستة فراوانی در زبان عبری استفاده کرده تا «حال و هوایی نقیضه پردازانه» (parodistic) از کهنه گرایی سبکی (stylistic archaism) بیافریند.
میتوانید به ابتدای فصل هفتم بروید و بقیهی قسمتهای آن را ببینید و برای مطالعه دوباره قسمتی از آن را انتخاب کنید:
کتاب مطالعات ترجمه – جرمی ماندی
میتوانید به فهرست عناوین کتاب مطالعات ترجمه جرمی ماندی برگردید و بقیهی فصول کتاب را ببینید:
کتاب مطالعات ترجمه – جرمی ماندی