مباحث متداول و در جریان
فصل پایانی در بررسی ترجمه
در این فصلِ پایانی نگاهی به چهار مبحث میکنیم که در حال حاضر به طور گسترده در مطالعات ترجمه مورد بحث قرار میگیرد: ترجمه در مقام ارتباط بین فرهنگی (intercultural communication)، ماهیت فرایند ترجمه، مطالعات پیکره شناختی ترجمه (corpus translation studies)، و ترجمه و جهانی سازی.
ترجمه در مقام ارتباط بین فرهنگی
فعالیت زبانشناختی و فرهنگی به نام ترجمه
در فصل اول گفته شد که ترجمه هم فعالیتی زبان شناختی و هم فعالیتی فرهنگی است که دربر گیرندة برقراری ارتباط بین فرهنگها است. در این مفهوم ترجمه الزاماً نمونهای از ارتباط بین فرهنگی است. بعدها اشاره شد که ماهیت ارتباط بین فرهنگی در ترجمة آشکار و نهان متفاوت است. یک تفاوت عمده همان میزانی است که گیرندگان ترجمه الزماً از این حقیقت آگاهی دارند که ترجمه از فرهنگ دیگری نشأت گرفته. در ترجمة نهان، یک «صافی فرهنگی» به ترجمه اِعمال میشود تا متن مبدأ را با هنجارهای ارتباطی فرهنگی مقصد سازگار سازد. گیرندگان این ترجمه نمیفهمند که آنچه میخوانند در واقع یک ترجمه است، یعنی متن برای
ماهیت فرایند ترجمه
ابهام در معنی کلمهی ترجمه
اصطلاح «ترجمه»، اصطلاحی مبهم است. وقتی اسم قابل شمارش باشد اشاره به یک محصول دارد؛ وقتی اسم غیرقابل شمارش باشد، عطف به یک فرایند دارد یعنی چگونه به محصول میرسید. اگر به ترجمهای به عنوان محصول نگریسته شود، میتوان آن را با متن اصلی مقایسه کرد- همچنانچه در مثالهای ارائه شده در سرتاسر کتاب چنین کردیم- و سعی کرد تا فهمید در کجا و تا چه حدی با متن اصلی شباهت یا تفاوت دارد. این دیدگاه خارجی (external) یا محصولی نسبت به ترجمه میتواند شواهد غیرمستقیمی از اینکه مترجمان چگونه وظیفشان را در قبال ترجمه انجام دادهاند، ارائه دهد.
مطالعات پیکرهشناختی در ترجمه
ابزاری برای مترجمان
استفاده از پیکرههای زبانی در مطالعات ترجمه به عنوان ابزاری برای مترجمان یکی از حیطههای سریعاً رو به رشد و جالب در کار ترجمة تجربی شده است. یک پیکرة زبانی (corpus) مجموعهای از متنها است که بر حسب ملاکهای خاصی انتخاب و تدوین شدهاند. این متنها به صورت قالب الکترونیکی نگهداری میشود و انواع مختلفی از نرمافزارها به روش مختلف برای تجزیه و تحلیل آنها به کار برده میشوند.
ترجمه و جهانیسازی
تأثیر فرایند جهانی شدن روی اقتصاد و سیاست
فرایندهای جهانی سازی (globalization) نه تنها تأثیری بر روی اقتصاد و سیاستهای بینالمللی داشتهاند، بلکه به طور چشمگیری نقش ترجمه را در دنیای جدید تغییر دادهاند. فرایندهای معاصر توزیع اطلاعات از طریق فرایندهای ترجمه، امروزه به شدت متکی به فناوریهای جدید اطلاعات (مثلِ اینترنت) هستند. انترنت با ایجاد تریبونی جهانی که واسطة آن الکترونیک است، باعث انقلابی د جریان اطلاعات و احتمال برقراری تماس در مسافتهای طولانی شده است. این تسهیلات فناوری جدید همچنین منجر به ظهور صنعت جهانی ترجمه شدهاند که بسیاری آن را مهمترین تدبیر حفاظتی از تنوع زبان شناختی و فرهنگی در برابر غلبة یک زبان میدانند که نسبت به زبانهای دیگر برتری خاصی ندارد: یعنی زبان انگلیسی به عنوان زبان میانجی غالب دنیا.
شما در حال مطالعه فصل ششم از بخش اول کتاب «مقدمهای بر مطالعات ترجمه» می باشید. میتوانید به بخش اول کتاب برگردید و بقیهی فصول این بخش را ببینید:
بخش اول کتاب مطالعات ترجمه – بررسی
میتوانید به فهرست کتاب مقدمهای بر مطالعات ترجمه برگردید و بقیهی بخش ها را ببینید و بقیه قسمتها را مطالعه کنید:
کتاب مقدمهای بر مطالعات زبان و ترجمه
